Limit transakcji gotówkowych dla firm w 2017 roku

Jedna z podstawowych zmian, jakie przewidziane zostały ustawą z dnia 13 kwietnia 2016 roku o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o swobodzie działalności gospodarczej to obniżenie limitu transakcji gotówkowych pomiędzy przedsiębiorcami. Do końca grudnia 2016 roku taki limit wynosił – w złotówkach – równowartość 15 tysięcy euro – od 1 stycznia 2017 roku został zmieniony i równocześnie obniżony do kwoty 15 tysięcy złotych.

Limit transakcji gotówkowych, dotyczy takich transakcji, z których wynika, że stroną transakcji, z której wynika płatność jest inny przedsiębiorca oraz jednorazowa wartość takiej transakcji – bez rozgraniczenia na liczbę płatności z niej wynikających – przekraczać będzie 15 tysięcy złotych. Jeżeli takie transakcje dokonywane będą w jakiejkolwiek walucie obcej – przeliczać je należy na złote polskie według średniego kursu walut ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski – co ważne – według wartości na ostatni dzień roboczy, poprzedzający dzień dokonania danej transakcji.

Zgodnie z brzmieniem ustawy, przedsiębiorcy którzy dokonywać będą płatności powyżej kwoty 15 tysięcy złotych gotówką – a nie przelewem bankowym – nie będą mogli zaliczać ich do kosztów uzyskania przychodów. Według opinii naszego rządu takie obostrzenia mają pomóc w ograniczeniu tak zwanej „szarej strefy”. W trakcie prac nad projektem nowelizacji przytaczano przykłady innych państw z obszaru Unii Europejskiej – jest ich aż 16! – gdzie po obniżeniu progu transakcji gotówkowych dla firm zanotowano spadki szarej strefy w granicach od 3 do 6%. Limity ustalone są na różnych poziomach, dla przykładu w Portugalii limit transakcji bezgotówkowych dla firm to 1000 euro, w Hiszpanii 2500 euro a we Francji 3000 euro.

Według znowelizowanych przypisów transakcje gotówkowe powyżej 15 tysięcy złotych nie będą mogły być zaliczone do kosztów również wówczas, gdy płatność następuje po zmianie formy opodatkowania na zryczałtowaną, bądź po likwidacji pozarolniczej działalności.

Przed wejściem w życie nowych przepisów padało wiele pytań czy nowe regulacje dotyczyć będą również transakcji o wartości powyżej 15 tysięcy złotych w odniesieniu do kompensaty czy wymiany barterowej. Resort finansów jednak rozwiał wszelkie wątpliwości publikując na swojej witrynie internetowej komunikat, w którym stwierdzono, że znowelizowane przepisy nie znajdą jednak zastosowania do innych form regulowania zobowiązań, które nie mają charakteru płatności i nie są związane z rachunkiem płatniczym. Wskazano również, że te płatności, które dokonywane są za pomocą instrumentów płatniczych – związanych z rachunkami płatniczymi czyli w szczególności powszechnie używane karty płatnicze, a także płatności dokonywane za pomocą specjalnych systemów pośredniczących w płatnościach jak znane prawie każdemu PayU czy PayPal – będą spełniały wymogi dokonania za pośrednictwem rachunku płatniczego.

Jak zostało wspomniane na wstępie ustawa weszła w życie z dniem 1 stycznia 2017 roku i nowe regulacje mają zastosowanie do wszystkich płatności dokonywanych w obecnym roku podatkowym i nie maja jednocześnie zastosowania do płatności powstałych przed tym dniem, jeżeli wartość takie transakcji nie przekraczała ówczesnego limitu 15 tysięcy euro. Czy jest to zmiana, która faktycznie skutecznie powalczy z szarą strefą? Na ocenę musimy poczekać co najmniej do połowy 2017 roku.